Demir, Ne Zaman Verilir?

AddThis Social Bookmark Button

 Demir ne zaman verilir?

İki hafta önce yaptığımız ankette bebeğinize 4. aydan itibaren koruyucu düzeyde demir damlası kullanıp kullanmadığınızı sorduk.  Sonuçları irdelemeden önce bu konu hakkında biraz ön bilgi vermek isterim.

 

Hayatta kalmamızı sağlayan oksijeni tüm dokularımıza taşıyan hemoglobin adındaki proteinin oluşumunda DEMİR ana maddedir.  Bir başka deyişle, demir olmadan hemoglobin üretilemez, kanda hemoglobin miktarları düşükse (buna KANSIZLIK veya ANEMİ denir), oksijen dokulara uygun şekilde taşınamaz ve ardından uzun vadede çocuklarınızda büyüme gelişme geriliğinden tutun, zihinsel gelişiminin geri kalmasına kadar olumsuz etkiler görülebilir.  Demir eksikliği bu kadar önemlidir.

Bebek anne rahmindeyken, annesinden oksijenleri kapmak için kullandığı hemoglobin o ortamda çok randımanlı çalışır ancak doğduktan sonra hava soluyarak yakalayacağı oksijen için farklı yapıda hemoglobine ihtiyaç duyar.  Bu nedenle vücut ilk yapıdaki hemoglobini azaltır ve yeni yapıdaki hemoglobini üretir.  Bu üretim yaşamın ilk yılında çok hararetlidir.  Bu nedenle oluşturulan yeni hemoglobin için belirli düzeyde demir ihtiyacı vardır.  Bu miktarı karşılamak için, bebeklerimiz dünyaya gelmeden önce anne rahmindeyken, anneden demir alır ve bir miktar depolar, sakla samanı gelir zamanı hesabı.  Doğumu takip eden altı ay içinde hemoglobin üretimi için hem bu depolardaki hem de anne sütünden aldığı demiri kullanır.  Hemoglobin üretimini aksatmadan devam ettirmek için altıncı aydan itibaren ek gıdalardan, özellikle kırmızı etten, demir alma ihtiyacı duyar.

Gebe veya annede demir eksikliği varsa, bebek anne sütü almazsa ve / veya bebek ek gıdalarından yeterli demir tüketemezse o zaman demir eksikliğine bağlı hemoglobin üretimi yeteriz olur ve bebekte kansızlık gelişir (demir eksikliği anemisi).  Ülkemizde bu duruma çok sık rastlandığından dolayı 2005 yılından itibaren tüm bebeklere dördüncü aydan itibaren koruyucu düzeyde demir damlası önerilmiştir.

Bu noktada aranızda bazılarınızın aklına gelen şeyi buradan duyar gibi oluyorum:  "Eğer annede demir eksikliği veya kansızlığı hamilelik sürecinde olmadıysa, bebek dünyaya geldikten sonra emzirildiyse ve ek gıdalara geçişini olağan bir şekilde yaptıysa yine de koruyucu düzeyde demir vermek gerekir mi?"  Çok güzel bir soru.

Cevabı: hayır.

Şimdi de bir soruyu daha duyar gibi oluyorum:  "Pekiyi, ihtiyaç olmasa da öylesine demiri ne olur ne olmaz diye versek bir zararı olur mu?"

Cevabı: muhtemelen.

Eksikliği halinde demir vermek önemlidir ancak ihtiyaç yoksa demiri boşuna vermiş olursunuz.  Unutmayın ki demir damlası içirmek kötü tadı nedeniyle bazen çok zor olabilir aynı zamanda karın ağrısı veya kabızlığa neden olabilir.  Bunun yanı sıra, son çıkan bazı tıbbi yayınlara bakıldığında demir miktarı normal olan bebeklere fazladan bir yıl boyunca demir verildiğinde faydadan çok zarara bile neden olabildiği gösterilmiştir; örneğin görsel alan hafızası, vücut hareket işlevleri ve IQ düşüklüğü (Demir ve Mamalar yazısına bakınız).

Anket Sonuçları:

Bebeğime 4. aydan itibaren demir damlası kullanıyoruz / kullandık.

Seçenekler

Oy Sayısı

%

Evet

48

65.8

Hayır

25

34.2

Sonuçlara bakılınca çoğunlukta demir damlası kullanıldığı görülmektedir.  Burada cevaplamanız gereken soru şudur: bebeğimin gerçekten demir takviyesine ihtiyacı varmı, yokmu?  Sanırım verdiğim bilgiler doğrultusunda bu cevaba artık rahatça ulaşabileceksiniz.

Sonuç:

Tüm bu nedenlerle, hastalarım da bilir, hikayesi itibarı ile demir eksikliği olma ihtimali düşük, büyüme ve gelişmesi sağlıklı devam eden hastalarıma ek demir damlası önermemekteyim.  Yakın geçmişte bu konuyla çok yakından ilgilenen iki hocama da sorarak uygulamamın isabetli olduğunu doğruladım.  Bunun uzantısında dokuzuncu ay civarında her bebekten kan örneği alınarak kansızlığın olup olmadığı da elbette araştırılmalı.

Dr. Gökhan Mamur

Yorumlar  

 
#9 sultan 2014-01-27 14:20 kan sayımı yaptırdık doktor demir depoları boşalmış dedi kan damlası verdi günde 20 damla şeklinde kullanmak üzere verdiğim gün yetişkin insan gibi 4 5 kere kustu acildeki doktor bçğürtlenli bi damla verdi fakat doktorumuz onda demir miktarı az dedi
birde kan damlasını portakal suyunun içine damlatıp verebilirmiyim
ne yapmalıyız yardımcı olurmusunuz bu eksiklğği gıdalarla takviye edebilirmiyiz .ben kan damlası hiç vermemiştim çocukların kan değerleine bakmadan kafalarına göre kan damlası veriyorlar
Alıntı
 
 
#8 Mamagöz Bebek 2010-04-04 23:05 Yazdıklarınız son derece açıklayıcı olmuş doktor bey teşekkür ederim. Biz de 1 hafta demir damlası kullandık ama sonra vazgeçtik ve bir daha da kullanmadık. 6. aydaki kan tahlilinde kansızlık çıkmadı fakat demir depoları da dolu değilmiş. Depolar dolu olmasa da demir damlası kullanmaktan kaçındık. Alıntı
 
 
#7 Dr. Gökhan Mamur 2010-03-23 14:01 Sevtap Hanım, 15. günden itibaren verilen vitamin D vitaminidir. D ile başladığı için birçok zaman demir ile karıştırılır. D vitamini ve demir birbirinden farklıdır. Bu soruyu sorduğunuza sevindim çünkü birçok kişi bu ikisini karıştırır. Teşekkürler. Alıntı
 
 
#6 sevtap 2010-03-23 13:44 zaten 15 günlükken demir damlası veriyor doktorlar 1 yaşına kadar kullanmak gerekiyor deniliyor.bu 4.aydan itibaren olan ne? Alıntı
 
 
#5 yasemin everensel 2010-03-09 17:58 damlalardan konu açılmışken birşey daha sormak istiyorum. türkiyedeyken d3 vitaminin çok da düzenli olmasa bile veriyordum bebeğime. yani 4 aylığa kadar aldı. ama buraya geldiğimden beri vermiyorum. şimdi türkiyeden sipariş vercem ama monovite mi devam edicez yoksa 4 aylıktan sonra vermem gereken vitamin değişti mi? multilab diye bir vitamin duyuyorum. ya da tavsye ettiğiniz bir damla ismi var mı? yardımcı olursanız çok sevinirim. Alıntı
 
 
#4 yasemin everensel 2010-03-09 15:00 kızım 13 ekim 2009 doğumlu. şuan yurtdışında olduğum için kan sayımı yaptırmam pek mümkün değil. demir damlasını da ilk kez burada duydum daha önce bu konuda bilgi veren olmadı. hamileliğimde kansızlık sorunum vardı. doğumdan isonra da kullanmam gereken ferplex adlı demir ilacını tadı sebebiyle kullanmadığım için kansızlığım hala devam ediyor. kızım şimdi 5. ayına yaklaştı ve doğumdan itibaren anne sütüyle birlikte mama da veriyorum. kullanıp kullanmamam gerektiğini ben nası anlayabilirm? Alıntı
 
 
#3 Çİğdem 2010-03-02 00:58 kızım derin 6.aylıkken kan sayımı yapıldı ve doktorumuz demir vermeye gerekolmadığını söyledi. ama genelde bütün bebekler kullanıyor. şimdi belki demir seviyesi iyi peki ya 1-2 ay sonra azalırsa ne yapacağız? sürekli kan sayımı da yapılmaz ?? cevap yazabilirmisinz Alıntı
 
 
#2 Dr. Gökhan Mamur 2010-03-01 15:18 Bu durumda doktorunuzla birlikte en doğru kararı vereceksiniz ancak yazıda bulunan bilgilere ek olarak sizde de hamilelik boyunca demir eksikliği veya kansızlık olmadıysa şart görünmüyor. Tekrar ediyorum bu kararı doktorunuz ile birlikte alın. Alıntı
 
 
+1 #1 meryem demirkaya 2010-03-01 15:00 OĞLUM DEMİR 9 EKİM DOĞUMLU.4.AYDA ANASAĞLIĞA AŞISI İÇİN GİTTİMİZDE DEMİR DAMLASINA BAŞLAMA ZAMANI GELDİĞİNİ BELİRTEREK DAMLAYI VERDİLER,BEBEK 7.1 KG VE 65CM İDİ,10 DAMLA VERMEM GEREKTİĞİ VE KESİNLİKLE VERMEYİ UNUTMAMAM GEREKTİĞİ SÖYLENDİ.DEMİR 2.970 KG VE 59 CM DOĞDU.DOĞUMDAN İTİBAREN SADECE ANNE SÜTÜYLE BESLENİYOR.GELİŞİMİNİN GAYET İYİ OLDUĞU SÖYLENİYOR.10 DAMLA VERDİĞİM GÜN 2 KERE SAPSARI ŞEKİLDE KUSTU,DAHA SONRA DOKTORUNA DANIŞTIK,KİLOSU NA GÖRE VERİN DEDİ,7DAMLAYLA DEVAM EDİYORUM.YALNIZ TADI GERÇEKTEN ÇOK KÖTÜ,VERDİĞİM ANDA ÇOK HUZURSUZLANIYOR ,KEYFİ KAÇIYOR.YAZINIZI OKUYUNCA İÇİMDE Bİ UMUT BELİRDİ,ACABA DEMİR BEBEĞE DEMİR DAMLASINI VERMESEM BİŞEY KAYBETMİŞ OLURMUYUZ? Alıntı
 

Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile